Wat is het?

Formatief handelen is een cyclisch proces gericht op het zicht houden op ontwikkeling en het sturen van je onderwijsproces. Door inzicht te krijgen op het leerproces en de leerprestaties van de leerling en door de leerling zelf dient formatief handelen ter ondersteuning van het vormgeven van je onderwijs van morgen. Op basis van de inzichten kun jij je instructie en de leerling zijn eigen handelen aanpassen teneinde succesvoller te zijn in het bereiken van een leerdoel.

‘Formatief handelen is een cyclisch proces dat leerlingen en de leraar in staat stelt om inzicht te krijgen in het leerproces en de leerprestaties ter ondersteuning van het vormgeven van je onderwijs van morgen.’

‘Formatief handelen is een cyclisch proces gericht op het zicht houden op ontwikkeling’

‘Formatief handelen is een middel, géén doel’

‘Je bent tijdens het leerproces aan het bijsturen en hoeft daardoor minder te repareren’

Voor wie?

Leerkrachten, leerkrachtondersteuners, intern begeleiders

De start

Je hebt kennis van leerlijnen en leerdoelen voor de basisvakken Taal en Rekenen.

Eindniveau (doelen)

  • Je weet wat formatief handelen is.
  • Je begrijpt dat formatief handelen een cyclisch proces is ter verbetering van het leerproces en de leerprestatie van de leerlingen.
  • Je kent de verschillende fasen van het model de formatieve cyclus van Gulikers en Baartman (2017).
  • Je kent de verschillende vormen van feedback geven.
  • Je bent bekend met verschillende technieken die bijdragen aan het goed zicht houden op het leerproces en leerprestaties van de leerlingen.
  • Je kunt door middel van de formatieve handelen je instructie en begeleiding aanpassen.
  • Je kan (samen met je leerlingen) succescriteria opstellen.
  • Je bent bekend met verschillende werkvormen en manieren van vraagstellingen in gesprekken met leerlingen.
  • Je kunt je collega’s handvatten bieden voor formatief handelen.

Programma

Het programma bestaat uit drie dagdelen:

Dagdeel 1:

  • Wat is formatief handelen?
  • Waarom is het belangrijk voor het leren van de leerlingen?
  • Wat levert het je als leerkracht op?

Dagdeel 2:

  • Organisatie van formatief handelen in de dagelijkse praktijk.
  • Wanneer kan je formatief handelen inzetten?
  • Wat vraagt dit van het handelen van jou en je collega’s?

Dagdeel 3:

  • Praktische uitwerking van formatief handelen voor de vakgebieden lezen en rekenen.

Werkvormen

Deze training wordt vanuit theoretische kaders vormgegeven en daarom zal hierover veel informatie worden gegeven. De informatie wordt verbonden met beeldmateriaal, oefen- en reflectieopdrachten en korte quizzen.

Literatuur:

  • Fisher, D., & Frey, N. (2011). Checking for Understanding. Principal Leadership, 12, p. 60-62
  • Gulikers, J. & Baartman, L. (2017). Doelgericht professionaliseren: formatieve toetspraktijken met effect! Wat DOET de docent in de klas? NRO-PPO.
  • Hattie, J., & Clarke, S. (2018). Visible learning: feedback. Routledge.
  • Hattie, J. (2012). Visible learning for teachers: Maximizing impact on learning. Routledge.
  • Hattie, J., & Timperley, H. (2007) The power of feedback, Review of Educational Research, 77(1), 81-112.
  • Jong, K. D. (2016). Formatief evalueren: Meer leerlingbetrokkenheid en betere resultaten. Levende Talen Magazine, 103(4), 16-19.
  • Leahy, S., et al. (2005). Classroom assessment: Minute by minute, day by day. Assessment to Promote Learning, 63, 19-24.
  • Sadler, D. R. (1989). Formative assessment and the design of instructional systems. Instructional Science, 18, 119–144.
  • Wiliam, D. (2011). What is assessment for learning? Studies in educational evaluation, 37(1), 3-14.
  • Wiliam, D., & Leahy, S. (2019). Formatief evalueren in de praktijk, Bazalt.

Overige informatie

Trainer

HELDER Onderwijsadvies-Team-Marjolein Veuger

Jojanneke Beugelink

HELDER Onderwijsadvies-Team-Marjolein Veuger

Janneke Wind

Contacttijd:
3 x 3 uur

Zelfstudie- en uitwerktijd:
3 uur

Data, locatie, tijdstip en inschrijving:
Dagdeel 1: 26 september 2022
Dagdeel 2: 3 november 2022
Dagdeel 3: 21 november 2022

Zandstraat 7 Culemborg

14.30 – 17.30 uur

Inschrijving

Neem contact op via het contactformulier.